Api Dünyası

Google çalışanlarının zamanlarının yüzde 70′ini arama özelliklerine yüzde 20’sini Gmail ve Reader gibi yan ürünlere yüzde 10′unu da kendi istedikleri -ama tabi yine Google’le bir bağlantısı olacak- şeylere (Orkut’un yüzde 10′luk dilimden çıkmış bir projeymiş örneğin) harcadıklarını biliyoruz. Google çalışanı Ben Lisbakken’de çalışma zamanının yüzde 20′lik bölümü ile Google Ajax API’nin çok kolay bir şekilde öğrenilip denenmesi amaçlı bir deneme sayfası hazırlamış. Google Ajax API Playground diye adlandırılan sayfada Javascript kodları ile denemeler yapıp sonuçlarını sayfanın hemen aşağısında görebiliyoruz.

Youtube API için de buna benzer bir demo sayfası bulunmakta.

Niall Kennedy’nin kendi blogunda Google Reader‘ın resmi olmayan dökümantasyonunu yayınlamasından sonra Google Reader takımından Jason Shellen bu dökümantasyonu doğrulayıp çok yakında (belkide önümüzdeki ay içinde) Google Reader API’sinin hayata geçeceği bilgisini verdi.

Google Reader API’sinin hayata geçmesiyle birlikte -benim de aralarında bulunduğum - geliştiricilerin RSS beslemelerini farklı servislerle birleştirip yeni kullanım alanlarının açılması bekleniyor.

Google Reader cephesinden gelen son haberde ise Reader’ın çok yakında farklı arayüzlere bürünebileceğini öğreniyoruz. Ayrıca Google Reader’ın tema desteği de yakında gelecekler arasında…

Sitenize kullanıcıların Openid ile girişini sağlamak için openid.net‘den bulabileceğimiz değişik kod kütüphaneleri mevcut. RPX ile bu kütüphanelerle uğraşmadan sayfaya bir kaç kod ekleyip kişilerin Openid hesabı ile giriş yapmalarını sağlayabiliyoruz. Belirtmekte yarar var, Google hesapları da Openid hesabı olarak kulanılmaya başlanmış bulunmakta.

RPX API’yi kullanmak için aşağıdaki yolları izliyoruz.

1. Öncelikle RPX‘in sitesine Openid hesabımız ile giriyoruz (Başka türlü olması beklenemezdi zaten). Böylece bir API key alıyoruz.

2. Sayfaya Openid ile girişin yapılabileceği kodları ekliyoruz. Bunun için önümüzde iki seçenek var. Sayfaya iframe olarak ekleyebileceğimiz gibi giriş ekranının bir lightbox örneği olarak açılmasını da sağlayabiliriz.

<script src="https://rpxnow.com/openid/v2/widget"
type="text/javascript"></script>
<script type="text/javascript">
RPXNOW.token_url = "http://apidunyasi.com/ornekler/openid/signin.php";

RPXNOW.realm = "apidunyasi";
RPXNOW.overlay = true;
</script>

“token_url” olarak verdiğimiz sayfa Openid hesabını kullanma izni aldıktan sonra RPX API’nin döneceği sayfa olacaktır. RPX API bu sayfaya aşağıdaki örnekte olduğu gibi bir “token” parametresi gönderecek.

http://apidunyasi.com/ornekler/openid/signin.php?token=token_degeri

3. Bizde signin.php dosyasında bu token değerini alıp az önce giriş yapan kullanıcının bilgilerini almak amacıyla RPX API’ye aşağıdaki gibi bir sorgu gönderiyoruz.

https://rpxnow.com/api/v2/auth_info?token=token_degeri&apiKey=Api_degeri&format=donecek_format

Format olarak XML veya JSON seçebiliyoruz.Az önce Openid ile giriş yapan kullanıcın bilgilerini erişebiliyorsunuz. Burada kullandığınız programlama dili ile sonuçları işlemeniz gerekiyor.

Örnek giriş sayfası

Blog yazılarını yazarken o yazıyla ilgili linkleri,resimleri ve etiketleri bize bulan semantik uygulama Zementa‘nın API servisi hayata geçti. Günde 10.000 sorguya kadar ücretsiz olan bu API ile gönderdiğimiz metinle ilgili aşağıdaki gibi linkleri, kategorileri, makaleleri, resimleri ve etiketleri alabiliyoruz.

Zementa API kendisini bu işte oldukça iyi olan OpenCalais ile karşılaştırıp gönderdiği sonuçlar konusunda diğerlerinden daha iyi durumda olduklarını iddia etmekte. Dökümantasyonu şimdilik servis gibi gelişime açık olan API’yi kullanmak isterseniz üye olup API Key almanız gerekmekte. Belirtmekte fayda var, ayda 10.000′den fazla sorgu göndermek için 1.200 dolardan başlayan fiyatlarla premium üye olmak gerekiyor.

Google Chart API web üzerinde kolayca grafikler oluşturup sitelerimize eklememize olanak sağlıyor. Grafikleri resim olarak ekleyip <img >  etiketinin kaynağındaki http://chart.apis.google.com/chart adresine parametre göndererek grafikleri şekillendiriyoruz.

API’yi kullanırken bir limit de söz konusu.Google Chart API’ye günde en fazla 250.000 çağrı gönderebiliyoruz.

<img src="http://chart.apis.google.com/chart?cht=p3&chd=t:60,40&chs=250x100&chl=Merhaba|Dunya" />

Kullanabileceğimiz grafik türleri şunlar:
Çizgi Grafiği

Çubuk Grafiği

Pasta Grafiği

Radar

Venn diyagram

Haritalar

Şimdilik bu grafik türlerinin nasıl yapıldığını açıklamayıp yakında böyle bir yazı dizisinin başlayacağının da heberini vermiş olalım.

Bir önceki yazıda bahsettiğim Static Maps API için Google statik harita geliştirme aracı oluşturmuş. Bu araç ile haritaya ekleyebileceğimiz markerları, harita üzerinde çizeceğimiz yolları ve haritanın boyu gibi özellikleri belirledikten sonra sayfaya ekleyeceğimiz HTML kodunu alıyoruz. Sonrasında sadece sayfaya eklemek kalıyor. Aşağıda bu araç ile yaklaşık 1 dakikada hazırladığım ODTÜ’nün kampüs alanını işaretlediğim harita bulunuyor.

Google Maps API ile bir çok örneği bu sayfalarda görmüşken Javascript kullanmadan statik şekilde haritaları gösterebileceğimiz Google Static Maps API’ den bahsetmeden olmaz diyoruz. Bu API ben sadece harita ve üzerindeki bir kaç markerı göstermek istiyorum diyenler için oldukça ideal.

Statik haritaları sayfamıza resim olarak ekleyip haritanın zoom seviyesi, orta noktası, markerların yerleri gibi bilgileri resim dosyasının çağırdığımız adrese parametre olarak gönderiyoruz.

<img src="http://maps.google.com/staticmap?center=40.714728,-73.998672&zoom=14&size=350x350&maptype=mobile\
&markers=40.702147,-74.015794,blues%7C40.711614,-74.012318,greeng%7C40.718217,-73.998284,redc\
&key=API_KEY_DEGERI&sensor=false">;

Google bu haritaları nerelerde kullanabiliriz sorusuna cevaben alternatif kullanım yollarını Google Geo Developers Blog‘da yayınladı. Bu yollar şöyle;

1. Önce küçük bir şekilde statik haritaya sayfada yer verip bu haritaya tıklandığında javascript versiyonunu kullanıcılara gösterebilirsiniz.

2.
Sayfaya öncelikle statik halini koyup belirli bir kullanıcı interaksiyonundan sonra Javascript versiyonuna yer verebiliriz. Böylece kullanıcı daha siteye üye olmamışken veya giriş yapmadığında bir yavaşlık problemi ile karşılaşmamış olur.

3.
Herhangi bir coğrafi bölge hakkında sayfa hazırladığımızda kenarına ufak bir harita da ekleyebiliriz.

4.
Oluşturacağımız gadgetlarda statik haritaları kullanabiliriz.

5.
Web sayfamızın mobil versiyonunda mobil tarayıcıların kısıtlı javascript desteği yüzünden statik haritalar kullanabiliriz.

Hoovers veritabanındaki milyonlarca şirketin bilgisini Hoovers API ile geliştiricilerin kullanımına açtı. Dökümantasyonu oldukça iyi olan bu API, şirket arama, şirket bilgileri bulma , gelişmiş arama, şirketin rakiplerini bulma gibi servislere sahip. Öncelikla kayııt olup bir uygulama ekleyerek günde sadece 250 sorgu hakkı veren Development API key alabiliyoruz. Hoovers API ‘ye daha fazla sorgu göndermek için ücretli olan Productin API key’e sahip olmak gerekiyor.

Hoovers API gibi bize şirketlerin bilgisini veren -ama sadece teknoloji şirketlerinin- bir diğer servis de Crunchbase API. Techcrunch’da ki her yazının sonunda yazıda yer alan şirketlerin, kişilerin, finansal organizasyonların, ürünlerin ve servis sağlayıcılarının bilgilerini bulabiliyorduk. Bu bilgileri Crunchbase API ile kendimiz de kullanabiliriz.

Amazon Web Services (AWS) tarafından düzenlenen Startup Challenge‘ı Yieldex kazanarak 50.000$ nakit para ve 50.000$’lık AWS servis kullanımına sahip oldu. Yieldex Amazon Web Servisleri kullanarak oluşturduğu DynamicIQ™ platformu ile online yayıncıların reklam gelirlerini arttırmak için analizler ve senaryo planlamaları yapmalarını sağlıyor. Yieldex’in yarışmayı kazanmasının sebebi olarak da Amazon Web Services API’yi inovatif bir şekilde kullanarak ortaya güçlü bir ürün çıkarması gösteriliyor.

Yarışmada finale kalan diğer katılımcılar da şöyle:

Encoding.com
Encoding.com video dönüştürme işini bir yazılım kullanmak yerine web üzerinden yapmamızı sağlıyor. Yüklediğimiz AVI,WMV uzantılı dosyaları başka platformda kullanılabilir hala getirip Amazon S3 hesabımıza veya FTP’imize göndermekte.

Knewton.com
Knewton.com bir e-öğrenme ortamı sunmakta. Sanal sınıf ortamında dersleri alabileceğimiz gibi kaçırdığımız derslerin video ve ders notlarına kolayca ulaşabiliyoruz. Sanal tura katılıp sistem hakkında daha
fazla bilgi edinebilirsiniz.

MedCommons
MedCommons son zamanlarda sayılar fazlaca artan sağlık 2.0 uygulamalarından biri. Hastaların sağlık kayıtları hakkında doktorlara soru sormalarını, doktorlarında bu sorulara cevap vermelerine dayanan bir sistemi sosya networklere de entegre bir şekilde sunmuşlar.

Sonian
Sonian e-posta arşivleme konusunda yardımcı bir ürün oluşturmuş.Sonian sınırsız alan verip arşivlenmiş e-postaların kolayca aranmasını sağlıyor.

Pixily
Pixily bir online döküman yönetim sistemi. Daha çok yazılım olarak e-devlet projelerinde yazılım şirketlerimizin hayatta kalmasını sağlayan bu projelerin bir online versiyonu. Bu sistemle bir organizasyondaki bütün dökümanlar herkes tarafından kağıt harcanmadan ulaşılabilir hale geliyor.

Zephyr
Zephyr yöneticilerin kendi test departmanlarının yönetimini kolaylaştırmaya yarayan bir platform oluşturuyor.

Gelecek vadeden semantik uygulamaları bir yıl önce listeleyen ReadWriteWeb bir yıl sonra “10 Semantic Apps to Watch - One Year Later” yazısı ile bu uygulamaların bu bir yıl içindeki gelişimlerini anlattı. Bizde bu 10 uygulamanın içinden API sahibi olanları seçip API’lerini tanıtıyoruz.

Freebase API

Freebase Wikipedia gibi içeriğini kullanıcıların oluşturduğu bir veritabanı. Yaklaşık 4 milyon madde ile Wikipedia’dan daha fazla içeriğe sahip olan Freebase bu geniş içeriği sağladığı API servisleri ile kullanıcılara sunmuş bulunmakta.Dökümantasyonu oldukça gelişmiş olan API’yi kullanmak için MQL denilen dile hakim olmak gerekiyor. MQL öğrenmeyi kolaylaştıran cheat sheet de mevcut.

Örnek uygulama
http://goosebumps4all.net/goi/ adresindeki Flash uygulama ile tarihte birbirinden etkilenen bilim adamları ve etkilendikleri kişileri ağaç yapısı şeklinde görebiliyoruz.

OpenCalais API
Reuters tarafından satın alınıp ismi Clearforest’dan OpenCalais‘e çevrilen bu API bize istediğimiz bir metinde veya html dökümanı içerisindeki Ülke,Şehir, Organizayon, Kişi ve Şirket gibi bilgileri etiket olarak veriyor. Böylece otomatik olarak çıkan etiketlerle bir metnin ne ile alakalı olduğunu anlayabiliyoruz. Semantik web konusunda en kaliteli API olan Opencalais’in kullanım sayısı da hızlıca artmakta.

Örnek uygulama
Daha önce burada tanıttığım kendi uygulamam Newstaggr‘ın haricinde son Mashup Kampında Opencalais ödülü kazanan RobotorNot‘u örnek olarak gösterebiliriz. Newstaggr gibi Robotornot’da son haberlerden bir etiket bulutu oluşturuyor.

Hakia API

İlk semantik arama motoru ünvanına sahip Hakia’da Reuters’den sonra semantik API servisleri vermeye başladı. Bu servisler arasında dikkati çekenler, Google News‘de de bulabileceğiniz yazdığımız kelimeyi içeren alıntıları listeleyen “Quotes”, Reuters’in semantik api’sinin de benzer şekilde yaptığı herhangi bir sayfa veya metnin özetini çıkaran “Summarizer” ve rastgele bir karikatür getiren “Cartoons” özellikleri. Bunların yanında Web Arama, Site arama , belirli alanlarda özelleşmiş Dikey Arama, Haber Başlıkları, Haberler gibi diğer bir çok arama moturunun da sunduğu özelliklerden de yararlanabiliyoruz. Summarizer için 1000, diğer arama özellikleri için de günlük 30.000 sorgu gönderme hakkımız bulunmakta. (”Quotes” ve “Cartoons” özellikleri için herhangi bir sınır yok).

API’yi kullanmak için Hakia Club’a üye olmamız gerekmekte. Hakia Syndication Web Services sayfasında Try syndication operation linkinden API’yi test edebiliyoruz.

TextWise SemanticHacker API
TextWise ReadWriteWeb’in listesinde olmasa da kendilerini cesurca ilk açık semantik API olarak ilan ediyor. Anasayfasında örneğini görebileceğiniz gibi girilen metnin hangi konuyla alakalı olduğunu çıkarırken metinle ilgili Wikipedia makalelerini de buluyor. API servisi ile bu iki işi kullanıcılara açıyor. API’nin dökümantasyonunu inceleyerek servis hakkında daha detaylı bilgi edinebilirsiniz.

TrueKnowledge API
Kendini ‘Internet Answer Engine’ olarak ifade eden TrueKnowledge‘ın API servisi ile IP adresinden kullanıcının enlem boylam bilgilerine ulaşabilmek, herhangi bir yerin yerel saatini bulmak ,telefon numarasının hangi bölgeye ait olduğunu bulmak gibi şeyler yapabiliriz. Ayrıca bu API’de ne işe yarayacağını anlamadığım isimden cinsiyet çıkarma ve mail adresinden isim çıkarma gibi servisler de mevcut.

Spock API
Kişi arama motoru olan Spock‘un API servisi ile arama motorunun tüm özelliklerini kullanabiliyoruz. Servisi arama sonuçları web sayfaları için oldukça iyiyken aynı şeyi resimler için söylemek çok zor. Spock’u denemek için arama moturuna kendi ismimi yazdığımda oldukça ilginç resimlerle karşılaştım.

Twine API
Wikiler,bloglar, sosyal imleme sitelerindeki içerikleri kullanıcıların ilgi alanlarına göre onlara ileten semantik uygulama Twine’nın şimdilik bir API servisi yok.Twine API çok yakında hizmete girecek olup kişilerin kendi içeriklerini Twine’a eklemelerine olanak sağlayacakmış.